Nghị định 374/2026/NĐ-CP, ban hành ngày 30/9/2026 và có hiệu lực từ 14/11/2026, hướng dẫn việc lựa chọn nhà thầu đối với các gói thầu thuộc phạm vi điều chỉnh của ba hiệp định thương mại tự do thế hệ mới: CPTPP, EVFTA và UKVFTA. Đây là bước cụ thể hoá cam kết mở cửa thị trường mua sắm chính phủ mà Việt Nam đã đưa ra khi tham gia các hiệp định này.
Những nội dung chính
- Phạm vi: chỉ áp dụng cho các gói thầu đáp ứng đồng thời bốn điều kiện: bên mời thầu thuộc danh mục, giá trị đạt ngưỡng, hàng hoá hoặc dịch vụ thuộc diện điều chỉnh và không thuộc trường hợp loại trừ.
- Đối xử bình đẳng: hồ sơ mời thầu không được loại nhà thầu chỉ vì không có kinh nghiệm tại một quốc gia cụ thể.
- Thời gian chuẩn bị: tối thiểu 25 ngày cho hồ sơ quan tâm, sơ tuyển; 30 ngày cho hồ sơ dự thầu; 25 ngày nếu đấu thầu qua mạng.
- Ngôn ngữ: đấu thầu quốc tế dùng tiếng Anh, hoặc song ngữ Việt – Anh.
- Đấu thầu qua mạng trong nội khối được áp dụng từ 1/3/2027.
Ưu đãi cho doanh nghiệp trong nước vẫn được duy trì
Điểm quan trọng là Nghị định cho phép áp dụng các biện pháp ưu đãi trong nước theo đúng cam kết: yêu cầu sử dụng hàng hoá trong nước, liên danh hoặc thầu phụ Việt Nam, chuyển giao công nghệ. Mức trần giá trị ưu đãi hằng năm là 40% đến ngày 13/1/2029, sau đó giảm còn 30%, với lộ trình kéo dài đến năm 2038 và 2044 tuỳ phụ lục. Như vậy, doanh nghiệp Việt có thời gian chuẩn bị nâng năng lực cạnh tranh.
Tác động đến kinh tế Việt Nam
- Hiệu quả chi tiêu công: cạnh tranh rộng hơn giúp nhà nước mua được hàng hoá, dịch vụ tốt hơn với giá hợp lý, đặc biệt quan trọng khi kế hoạch đầu tư công năm 2026 vượt 1 triệu tỷ đồng.
- Chuyển giao công nghệ: yêu cầu liên danh, thầu phụ trong nước tạo cơ hội để doanh nghiệp Việt học hỏi từ nhà thầu quốc tế.
- Uy tín hội nhập: thực thi nghiêm túc cam kết FTA củng cố niềm tin của đối tác, hỗ trợ đàm phán các hiệp định mới như với EFTA.
- Minh bạch: quy trình rõ ràng, thời gian chuẩn bị hợp lý giảm rủi ro tranh chấp và tiêu cực trong đấu thầu.
Lưu ý cho nhà thầu
- Xác nhận gói thầu có thuộc phạm vi hiệp định trước khi đầu tư nguồn lực chuẩn bị hồ sơ.
- Quốc tịch nhà thầu không quyết định xuất xứ hàng hoá; cần chuẩn bị chứng từ xuất xứ từ chuỗi cung ứng.
- Gói thầu mở trước 14/11/2026 tiếp tục theo quy định cũ.
Nhận định của vietnamii.com: Nghị định 374 cân bằng tốt giữa mở cửa và bảo vệ năng lực trong nước. Doanh nghiệp xây dựng, thiết bị, công nghệ thông tin Việt Nam nên tận dụng giai đoạn ưu đãi để liên kết với đối tác quốc tế và nâng chuẩn năng lực.